Scenariusz, którego obawiano się na początku lata, stał się rzeczywistością. Nasilające się napięcia geopolityczne napędzają wzrost cen surowców, pogarszają warunki finansowania i hamują aktywność gospodarczą. W efekcie Coface dokonał aktualizacji ocen ryzyka, obejmującej 3 obniżki i 4 podwyżki ocen krajów oraz 20 zmian ocen sektorowych, z czego 12 stanowiły obniżki, a 8 podwyżki.
Kluczowe dane
- 0,5 pkt proc. – szacowany wpływ konfliktu na Bliskim Wschodzie na globalny wzrost gospodarczy w latach 2026-2027
- 100 USD za baryłkę – poziom cen ropy naftowej przekroczony we wrześniu
- 2,6% – prognoza wzrostu gospodarczego Coface na 2027 rok (wobec 2,5% w 2026 roku)
Globalna gospodarka pod presją inflacyjną
Sytuacja geopolityczna znacząco pogorszyła się w trakcie lata. Wznowienie działań zbrojnych między Iranem a USA oraz eskalacja konfliktu między Ukrainą i Rosją wywarły silną presję na globalne łańcuchy dostaw i doprowadziły do gwałtownego wzrostu cen surowców.
Mimo że eksport ropy przez Zatokę Perską i cieśninę Ormuz znacząco wzrósł, a część przepływów handlowych została przekierowana, ceny węglowodorów wzrosły o ponad 50% w przypadku ropy naftowej i niemal 100% w przypadku gazu ziemnego.
Wysokie pozostają również ceny metali, a ceny surowców rolnych wyraźnie wzrosły wskutek ataków na terminale portowe nad Morzem Czarnym oraz letnich fal upałów w Europie. Szczególnie widoczny jest wzrost cen pszenicy, która jest obecnie o 40% droższa niż rok wcześniej.
Rosnące ceny surowców ponownie rozbudziły obawy o nową falę inflacji, skłaniając banki centralne do zaostrzenia polityki pieniężnej. Rezerwa Federalna USA zrównała się pod tym względem z Europejskim Bankiem Centralnym, podnosząc stopy procentowe o 25 punktów bazowych. Decyzje te przyczyniły się do dalszego zaostrzenia globalnych warunków finansowych.
Od połowy stycznia dolar amerykański umocnił się o ponad 6%, natomiast długoterminowe stopy procentowe wzrosły w większości głównych gospodarek o ponad 100 punktów bazowych od końca lutego.
Jak dotąd światowa gospodarka pozostaje stosunkowo odporna, wspierana przede wszystkim przez inwestycje związane ze sztuczną inteligencją oraz wynikające z nich efekty majątkowe. Ryzyka jednak nadal się kumulują.
W tym otoczeniu Coface podtrzymuje prognozę spowolnienia światowego wzrostu gospodarczego do 2,5% w 2026 r. (po 2,8% w 2025 r.), a następnie jego stabilizacji na poziomie 2,6% w 2027 r..
Ryzyko krajowe i sektorowe: 3 obniżki ocen na Bliskim Wschodzie i presja na sektor rolno-spożywczy
Na Bliskim Wschodzie aktywność gospodarcza w krajach Rady Współpracy Zatoki Perskiej (GCC) ma skurczyć się w 2026 roku.
W związku z rosnącymi ryzykami Coface obniżył ocenę:
- Arabii Saudyjskiej (A3 → A4), która jest narażona na ataki na infrastrukturę energetyczną oraz kluczowe szlaki eksportowe,
- Zjednoczonych Emiratów Arabskich (A2 → A3),
- Kataru (A3 → A4), którego gospodarka, podobnie jak gospodarka ZEA, pozostaje silnie uzależniona od cieśniny Ormuz i przepływów handlowych przez ten strategiczny szlak.
Sektor rolno-spożywczy został natomiast objęty obniżką oceny w sześciu krajach.
W Europie (Francja, Austria i Polska) główną przyczyną były ekstremalne zjawiska pogodowe występujące latem 2026 roku, które negatywnie wpłynęły na produkcję rolną i perspektywy sektora.
W Zjednoczonych Emiratach Arabskich i Arabii Saudyjskiej większym problemem niż krajowa produkcja pozostaje wysoka zależność od importu żywności, co zwiększa podatność tych gospodarek na zakłócenia na światowych rynkach.
Z kolei w Argentynie sektor rolno-spożywczy nadal funkcjonuje w trudnym otoczeniu finansowym, charakteryzującym się upadłościami przedsiębiorstw rolnych, wysokimi kosztami działalności oraz kurczącymi się marżami.
Globalna gospodarka rozwija się w różnym tempie
- W Stanach Zjednoczonych gospodarka pozostaje odporna dzięki konsumpcji gospodarstw domowych, inwestycjom związanym ze sztuczną inteligencją oraz rynkowi pracy bliskiemu pełnemu zatrudnieniu (stopa bezrobocia na poziomie 4%).
- Europa radzi sobie nieco lepiej, niż oczekiwano. Wzrost wspierają odporne gospodarki Niemiec i Hiszpanii, mimo obaw dotyczących długoterminowej stabilności finansów publicznych Francji.
- W Azji sytuacja jest zróżnicowana. Wietnam (+8,4%) i Indie (+7,5%) nadal korzystają z wydatków infrastrukturalnych oraz rozwoju technologii związanych ze sztuczną inteligencją. Jednocześnie słabnie popyt krajowy w Chinach, a część gospodarek regionu (Tajlandia i Filipiny) odczuwa skutki rosnących kosztów energii.
- W Afryce i Ameryce Łacińskiej głównym zagrożeniem pozostaje utrzymująca się wysoka inflacja napędzana wzrostem cen produktów rolnych i energii, szczególnie pod wpływem zjawiska El Niño.
Przedłużający się konflikt na Bliskim Wschodzie ponownie zwiększa ryzyko wystąpienia globalnego szoku inflacyjnego.
Rosnące koszty energii, surowców oraz transportu zmuszają banki centralne do utrzymywania restrykcyjnej polityki monetarnej, co sprawia, że otoczenie gospodarcze staje się coraz bardziej wymagające dla najbardziej wrażliwych rządów i przedsiębiorstw.
Jean-Christophe Caffet, główny ekonomista Coface.
Pobierz raport (pdf)
