Salwador

Wzrost gospodarczy znów jest umiarkowany, napędzany przez inwestycje i turystykę

Po ożywieniu gospodarczym w 2025 r. tempo wzrostu gospodarczego Salwadoru spowolniło w 2026 r., co wynikało z powrotu do normalnego poziomu aktywności w sektorze budowlanym i przekazów pieniężnych od emigrantów, a także z ponownego wzrostu inflacji związanego z kryzysem naftowym spowodowanym konfliktem na Bliskim Wschodzie.

W 2027 r. aktywność gospodarcza ma ulec dalszemu spowolnieniu. Głównym motorem wzrostu pozostanie konsumpcja prywatna (80% PKB). Inflacja, utrzymywana pod kontrolą dzięki dolaryzacji, powinna ustąpić po gwałtownym wzroście w 2026 r. związanym z kryzysem energetycznym. Z kolei po osiągnięciu rekordowego poziomu w 2025 r. (10 mld USD) przekazy pieniężne (25% PKB, z czego 92% pochodzi ze Stanów Zjednoczonych) ulegną zmniejszeniu w związku z zaostrzeniem amerykańskiej polityki imigracyjnej oraz wygaśnięciem tymczasowego statusu ochronnego Salwadoru. Roczny wzrost przekazów pieniężnych spadł do +2,7% w maju 2026 r., podczas gdy ich skumulowany wzrost w okresie styczeń–maj wyniósł 6,1%, w porównaniu ze średnią wynoszącą +17,8% w 2025 r. Ponadto turystyka (14% PKB) jest wspierana przez poprawę sytuacji w zakresie bezpieczeństwa, co przekłada się na rekordową liczbę odwiedzających (1,7 mln przyjazdów w pierwszych czterech miesiącach 2026 r.), głównie z Gwatemali i Stanów Zjednoczonych, które w 2025 r. stanowiły odpowiednio 36% i 32% ogółu. Ponadto oczekuje się, że inwestycje publiczne i prywatne pozostaną na wysokim poziomie i będą nadal wspierane przez sektor budowlany, który w 2026 r. ma wzrosnąć o 9%, po szczególnie wysokim efekcie bazowym w 2025 r. (wzrost o 26%). Sektor ten jest napędzany przez rozległy program infrastruktury publicznej (lotnisko Pacific, wiadukt Morazán, sieć transportowa Metrocable) oraz portfel inwestycji prywatnych o łącznej wartości ponad 9 mld USD w sektorach mieszkaniowym, logistycznym i turystycznym. Inwestorzy będą jednak rozdarci między niskim wskaźnikiem przestępczości a tendencją do autorytaryzmu. Wreszcie, wydatki publiczne będą ograniczone ze względu na zobowiązania dotyczące konsolidacji fiskalnej.

Jeśli chodzi o handel, odzież pozostaje wiodącym sektorem eksportowym (22% całkowitego eksportu w 2025 r., z czego połowa trafia do Stanów Zjednoczonych). Sektor ten czerpie korzyści z umów handlowych ze Stanami Zjednoczonymi (rynek amerykański jest największym odbiorcą Salwadoru i stanowił 33% całkowitego eksportu w 2025 r.). Umowa z 2026 r. zwalnia niektóre artykuły odzieżowe, które spełniają reguły pochodzenia CAFTA-DR, z 10-procentowego dodatkowego cła amerykańskiego, podczas gdy inne produkty prawdopodobnie nadal będą podlegać dodatkowemu cłu ograniczonemu do 10%. Ponadto na eksport kawy wpłynie zjawisko El Niño (przewiduje się spadek produkcji o 7,5% w sezonie 2026/27) oraz ograniczenia strukturalne, w tym starzejące się plantacje i niedobory siły roboczej.

Konsolidacja fiskalna jest krucha w obliczu systemu emerytalnego wymagającego reformy

Po znacznym spadku w 2025 r. deficyt budżetowy ustabilizował się w 2026 r. Wysokie wpływy z podatków w pierwszej połowie roku zrównoważyły wzrost wydatków publicznych – zwłaszcza na infrastrukturę – w drugiej połowie roku, w miarę zbliżania się wyborów w lutym 2027 r. W odpowiedzi na kryzys energetyczny rząd ponownie wprowadził kontrolę cen referencyjnych paliw i rozszerzył zakres bezpośrednich dotacji. W budżecie na rok 2026 przeznaczono 170 mln USD na gaz płynny (LPG) i transport publiczny (1,6% wydatków budżetowych). W 2027 r. oczekuje się, że deficyt pozostanie na stabilnym poziomie dzięki racjonalizacji wydatków, postępującej formalizacji gospodarki oraz stopniowemu znoszeniu niektórych zwolnień podatkowych. Program finansowany uzgodniony z MFW w lutym 2025 r. pozostanie podstawą polityki fiskalnej. Został on uzgodniony po czterech latach negocjacji, po cofnięciu statusu bitcoina jako prawnego środka płatniczego (obowiązującego od 2021 r.) oraz przejściu na dobrowolne korzystanie z niego, zwłaszcza w przypadku płatności podatkowych. Władze zobowiązały się do dalszego ograniczania zaangażowania sektora publicznego w bitcoina oraz cyfrowy portfel „Chivo”. Do tej pory MFW wypłacił jedynie 232 mln USD z łącznej kwoty 1,4 mld USD przewidzianej do połowy 2028 r. Drugi i trzeci przegląd programu nie odbyły się, głównie z powodu braku formalnej propozycji reformy emerytalnej oraz trwających sporów dotyczących roli bitcoina. Jednak rozmowy, które rozpoczęły się pod koniec lipca 2026 r., pomogły skonsolidować program i obecnie spodziewana jest nowa misja przeglądowa.

Dług publiczny jest wysoki i w przeważającej mierze denominowany w dolarach amerykańskich. Jest on równo podzielony między dług zagraniczny i krajowy. Jeśli chodzi o dług krajowy, zobowiązania wobec prywatnych funduszy emerytalnych wzrosły o 3,1 mld USD od początku 2023 r. i osiągnęły poziom 11,6 mld USD w maju 2026 r. Tendencja ta skłoniła MFW do zalecenia reform mających na celu wzmocnienie stabilności systemu emerytalnego. Od czasu prywatyzacji systemu w 1998 r. fundusze emerytalne inwestowały znaczną część oszczędności gospodarstw domowych w papiery wartościowe emitowane przez rząd, co uczyniło je głównym źródłem finansowania budżetu państwa. Deficyt aktuarialny systemu w latach 2024–2070 szacuje się na prawie 60% PKB, natomiast fundusz gwarancyjny solidarności, wykorzystywany do uzupełniania emerytur, może ulec wyczerpaniu już w 2027 r., o ile nie zostaną podwyższone stawki składek i/lub wiek emerytalny. Tymczasem 51% długu zagranicznego (44% PKB na koniec 2025 r.) znajduje się w rękach wierzycieli prywatnych, głównie posiadaczy obligacji, a pozostała część należy do organizacji wielostronnych. Obsługa zadłużenia wyniosła w 2025 r. 3,1 mld USD, co stanowiło prawie jedną piątą zrealizowanego budżetu. W tym kontekście wstępna restrukturyzacja zadłużenia krajowego, przeprowadzona w 2023 r. we współpracy z systemem emerytalnym i bankami lokalnymi, umożliwiła wydłużenie terminów zapadalności i zmniejszenie presji krótkoterminowej. Ponadto powrót kraju na rynek międzynarodowy w 2024 r. umożliwił rządowi sfinansowanie wykupu trzech euroobligacji o łącznej wartości około 1,8 mld USD, zapadalnych w latach 2025, 2027 i 2029, oraz uregulowanie zaległości.

Deficyt na rachunku bieżącym wzrośnie w tym roku w wyniku pogłębienia się deficytu handlowego, ponieważ Salwador jest importerem netto energii (6% PKB). Deficyt handlowy jest strukturalnie wysoki i wynika z dużego popytu na towary importowane (materiały budowlane, paliwa, sprzęt i towary konsumpcyjne), napędzanego boomem budowlanym i stabilnymi wydatkami konsumpcyjnymi. Deficyt ten jest jednak niemal w całości równoważony przez przekazy pieniężne od emigrantów. W 2027 r. oczekuje się zmniejszenia deficytu na rachunku bieżącym dzięki stopniowemu spadkowi cen energii. Eksport odzieży będzie nadal korzystał z preferencyjnego dostępu do rynku amerykańskiego, ale eksport kawy będzie nadal hamowany przez zjawisko El Niño. Ponadto przepływy przekazów pieniężnych będą nadal wracać do normy, ponieważ zaostrzenie polityki imigracyjnej Stanów Zjednoczonych spowodowało zastój w imigracji z Salwadoru. Turystyka zapewni równowagę. Bezpośrednie inwestycje zagraniczne (poniżej 2% PKB) nie wystarczą do pokrycia deficytu, który nadal będzie finansowany z przepływów portfelowych i wypłat wielostronnych, pod warunkiem wznowienia wypłat z MFW. Wreszcie rezerwy walutowe Banco de El Salvador (BCR) osiągnęły w kwietniu 2026 r. rekordowy poziom 5,1 mld USD (w porównaniu z najniższym poziomem 2,4 mld USD pod koniec 2022 r.), dzięki silnym przepływom przekazów pieniężnych oraz porozumieniu finansowemu zawartemu z MFW. Pokrywają one około trzech miesięcy importu. Płynność zewnętrzną dodatkowo wzmacniają aktywa zagraniczne posiadane przez banki komercyjne, których łączna wartość w połowie 2026 r. wyniosła 3 mld USD.

Prezydent Bukele na dobrej drodze do trzeciej kadencji w 2027 r.

Prezydent Nayib Bukele został po raz pierwszy wybrany w lutym 2019 r. na pięcioletnią kadencję, a następnie ponownie wybrany w lutym 2024 r. W lipcu 2026 r. wygrał – bez konkurencji – prawybory swojej prawicowej partii Nuevas Ideas, torując sobie drogę do kandydowania na trzecią z rzędu kadencję w wyborach powszechnych w lutym 2027 r. Jego dążenie do ponownego wyboru ułatwiła seria reform konstytucyjnych uchwalonych dzięki przewadze większości kwalifikowanej partii „Nuevas Ideas” w Kongresie (54 z 60 mandatów). W 2021 r. odwołanie i zastąpienie sędziów Trybunału Konstytucyjnego oraz prokuratora generalnego sojusznikami administracji umożliwiło mu ubieganie się o drugą kadencję. Następnie w lipcu 2025 r. zniesiono ograniczenie liczby kadencji, a kadencja prezydencka została przedłużona z pięciu do sześciu lat; system wyborczy zmieniono na system jednokrotnej tury, a wybory zaplanowane na 2029 r. przesunięto na 2027 r. W kwietniu 2026 r. zmieniono również przepisy regulujące mianowanie sędziów Najwyższego Trybunału Wyborczego, przyznając Kongresowi wyłączną władzę nad tym sądem. Różnorodne działania stały się możliwe dzięki wyjątkowej popularności prezydenta Bukele – w marcu 2026 r. cieszył się on poparciem sięgającym nawet 94% – wynikającej z transformacji sytuacji bezpieczeństwa w kraju. Wskaźnik zabójstw spadł w 2025 r. do 1,3 osoby na 100 000 mieszkańców, co stanowi najniższy poziom w całej Ameryce Łacińskiej. Stan wyjątkowy, obowiązujący nieprzerwanie od marca 2022 r., zawiesza niektóre gwarancje proceduralne i zezwala na aresztowania bez nakazu. Wprowadzenie strategii cyfrowej i opartej na sztucznej inteligencji dopełni narrację kampanii prezydenta i będzie miało na celu zaprezentowanie działań rządu wykraczających poza samą kwestię bezpieczeństwa. Niemniej jednak osłabienie systemów kontroli i równowagi budzi niepewność co do ram prawnych i regulacyjnych, co negatywnie wpływa na zaufanie inwestorów.

Bliskie stosunki z administracją Trumpa pozostaną kamieniem węgielnym polityki zagranicznej Salwadoru. Znajduje to odzwierciedlenie we współpracy w zakresie migracji (przyjmowanie osób deportowanych) i bezpieczeństwa, w podpisanej w styczniu 2026 r. umowie o wzajemnym handlu oraz w wizycie delegacji Departamentu Stanu USA w maju 2026 r., której towarzyszyli inwestorzy. Jednocześnie Salwador będzie utrzymywał stosunki gospodarcze z Chinami, zwłaszcza w zakresie finansowania infrastruktury, nie umniejszając jednak priorytetowego znaczenia, jakie przypisuje Waszyngtonowi. Wreszcie, kontynuowana będzie integracja regionalna z Gwatemalą i Hondurasem.

Ostatnia aktualizacja: sierpień 2026 r.