Katar

Gaz i dywersyfikacja jako czynniki ożywienia gospodarczego

Po okresie powolnego wzrostu od czasu Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej FIFA 2022 oczekuje się, że PKB Kataru zacznie stopniowo odradzać się w 2025 r. Wzrost będzie napędzany przez umiarkowany wzrost w sektorze węglowodorów (stanowiącym około 40% PKB w 2023 r.) oraz w sektorach niezwiązanych z węglowodorami. Oczekuje się, że wzrost gospodarczy będą wspierać takie sektory, jak budownictwo (około 12% PKB), turystyka (10%), handel detaliczny i finanse. Oczekuje się, że ekspansja North Field, największego na świecie złoża gazu ziemnego, które Katar dzieli z Iranem, będzie motorem wzrostu w sektorze węglowodorów. Po stagnacji w 2024 r. oczekuje się, że całkowita produkcja węglowodorów wzrośnie o 1% w 2025 r. Oczekuje się, że rozbudowa złoża gazu ziemnego Qatar North Field East zwiększy w nadchodzących latach obecną produkcję Kataru, wynoszącą około 170 mld m³ rocznie, o 45 mld m³ rocznie. Niska inflacja i spadające stopy procentowe będą wspierać konsumpcję prywatną (około 20% PKB) w 2025 r. Ponadto wydatki publiczne na duże projekty infrastrukturalne oraz wsparcie dla sektora prywatnego w ramach dywersyfikacji gospodarki pomogą utrzymać poziom inwestycji (około 40% PKB). Oczekuje się jednak, że wzrost inwestycji pozostanie na umiarkowanym poziomie po tym, jak w latach 2010–2020 wynosił średnio prawie 7%. Oprócz węglowodorów władze będą traktować priorytetowo transport, turystykę, technologie informacyjno-komunikacyjne (ICT), usługi finansowe oraz sektor spożywczy. Jest to zgodne z Trzecią Krajową Strategią Rozwoju (2024–2030), planem mającym pomóc Katarowi w osiągnięciu celów określonych w programie „Wizja Narodowa 2030”. W 2025 r., ponieważ przewiduje się utrzymanie niskiej presji inflacyjnej, bank centralny będzie mógł stopniowo łagodzić politykę pieniężną zgodnie z działaniami amerykańskiej Rezerwy Federalnej, biorąc pod uwagę obecny system sztywnego kursu walutowego.

Nadwyżki budżetowe i na rachunku bieżącym, solidne rezerwy

Oczekuje się, że na dochody z węglowodorów, które stanowią 50% całkowitych dochodów budżetowych, negatywnie wpłynie kilka czynników, jednak zostanie to zrównoważone wzrostem dochodów z innych źródeł niż węglowodory. Czynniki te będą prawdopodobnie obejmowały niższe światowe ceny energii, ograniczony popyt na LNG ze strony Europy oraz spowolnienie wzrostu gospodarczego w Chinach, które są największym odbiorcą LNG z Kataru. Chociaż Katar ma utrzymać swoją pozycję jako jeden z głównych światowych eksporterów LNG, przewiduje się, że będzie musiał zmierzyć się z nasiloną konkurencją ze strony Stanów Zjednoczonych, Omanu i Zjednoczonych Emiratów Arabskich, szczególnie na rynkach Japonii i Korei Południowej. Oczekuje się, że w 2025 r. całkowite wydatki wzrosną o około 4,5% w porównaniu z rokiem 2024, przy czym wynagrodzenia wzrosną o 5,5%, bieżące wydatki o 6,3%, a „drugorzędne” nakłady inwestycyjne (tj. wspierające duże projekty) o 8%. Oczekuje się, że rząd sfinansuje realizację dużych projektów infrastrukturalnych, a także będzie dążył do przyciągnięcia wysoko wykwalifikowanych pracowników zagranicznych, aby wspomóc dywersyfikację gospodarki.

Przewiduje się, że nadwyżka na rachunku bieżącym nieznacznie się zmniejszy, ponieważ spadek cen energii (stanowiącej 90% całkowitego eksportu towarów) będzie miał większy wpływ niż niewielki deficyt w sektorze usług. Oczekuje się, że roczny wzrost przychodów z turystyki o 5% w 2025 r. zapobiegnie dalszemu zmniejszaniu się nadwyżki na rachunku bieżącym. Ponadto popyt na importowane dobra kapitałowe pozostanie silny ze względu na trwające duże projekty infrastrukturalne. Niezależnie od powyższego rezerwy zagraniczne Kataru pozostają solidne, a bank centralny dysponuje rezerwami międzynarodowymi w wysokości 70 mld USD (w listopadzie 2024 r.), co odpowiada około 12-miesięcznemu importowi. Katarski Fundusz Inwestycyjny (QIA) posiada oddzielnie aktywa szacowane na około 180% PKB, a jego inwestycje obejmują różne sektory, w tym sport, rozrywkę, media, porty, nieruchomości, handel detaliczny i lotniska. Strategia ta pozwala emiratowi zarządzać nadwyżkami zewnętrznymi, jednocześnie wzmacniając jego międzynarodową reputację i generując dodatkowe dochody z inwestycji.

Stabilność polityczna utrzyma się pomimo ryzyka geopolitycznego

Stabilność polityczna powinna się utrzymać, ponieważ lokalna ludność jest w dużej mierze zadowolona z jakości życia i poziomu życia, częściowo dzięki wydatkom socjalnym. Nie ma tu żadnych znaczących frakcji politycznych, ponieważ rząd jest zjednoczony wokół emira, który go mianuje. W listopadzie 2024 r. odbyło się referendum konstytucyjne dotyczące procesu wyboru członków Rady Shura. Wyniki wskazały na odejście od systemu wyborczego wprowadzonego w 2021 r., przy czym 90,6% głosów opowiedziało się za mianowaniem członków Rady. Oczekuje się, że wzmocni to proces kształtowania polityki w Katarze, ponieważ system wyborczy powodował problemy w obrębie plemion.

Katar zdołał utrzymać zrównoważone stosunki dyplomatyczne z różnymi krajami, w tym ze Stanami Zjednoczonymi, Izraelem, Iranem, Turcją, Egiptem i Arabią Saudyjską. Jednak biorąc pod uwagę utrzymującą się niestabilność na Bliskim Wschodzie, istnieje ryzyko, że Katar może odczuć skutki uboczne w postaci napływu uchodźców, niepokojów politycznych itp., zwłaszcza z Iranu, Syrii i Iraku. Ogólnie rzecz biorąc, oczekuje się jednak, że Katar utrzyma swoją pozycję globalnego mediatora dyplomatycznego. Współpraca gospodarcza z Chinami może się zacieśnić w najbliższej przyszłości, zwłaszcza po tym, jak Chiny nabyły 5-procentowy udział w projekcie rozbudowy instalacji skroplonego gazu ziemnego na polu gazowym North Field. Współpraca ta mogłaby objąć nowe obszary, takie jak technologie informacyjno-komunikacyjne (ICT), budownictwo, turystyka itp., ułatwiając w ten sposób dywersyfikację gospodarki Kataru. Z drugiej jednak strony mogłoby to postawić ten kraj w delikatnej sytuacji wobec Stanów Zjednoczonych, których największa regionalna baza wojskowa znajduje się właśnie w Katarze, zwłaszcza w świetle narastających napięć między USA a Chinami.

Ostatnia aktualizacja: styczeń 2025 r.