Filipiny

Ożywienie gospodarcze po kryzysie energetycznym z 2026 roku

Skutki uzależnienia Filipin od dostaw ropy naftowej z regionu Zatoki Perskiej (98% importu i 30% koszyka energetycznego w 2025 r.), potęgowane przez wojnę na Bliskim Wschodzie i blokadę Cieśniny Ormuz w 2026 r., spowodują potencjalne ożywienie wzrostu gospodarczego od 2027 r., zakładając dalsze łagodzenie napięć między Iranem a Stanami Zjednoczonymi. Konsumpcja prywatna – główny motor gospodarki (76% PKB w 2025 r.) – powinna w konsekwencji skorzystać na względnym spadku cen energii, chociaż ryzyko wystąpienia silnego zjawiska El Niño mogłoby, z drugiej strony, spowodować wzrost cen podstawowych produktów spożywczych, takich jak ryż. Korzystny wpływ miałby również wzrost przekazów pieniężnych od filipińskich pracowników za granicą, które stanowią istotne źródło dochodów dla wielu gospodarstw domowych (6,5% PKB w 2025 r.).

Ogólnie oczekuje się, że spadek inflacji skłoni Bangko Sentral ng Pilipinas (BSP) do stopniowego łagodzenia polityki pieniężnej po kilku działaniach zacieśniających podjętych w 2026 r. Wesprzełoby to ożywienie inwestycji gospodarstw domowych i przedsiębiorstw, a tendencję tę wzmocnią zachęty podatkowe wprowadzone pod koniec 2024 r. na mocy ustawy CREATE MORE. Pomimo niestabilnej sytuacji budżetowej oczekuje się, że inwestycje publiczne – zwłaszcza w infrastrukturę, taką jak energetyka, transport i telekomunikacja – również przyczynią się do wzrostu gospodarczego, choć w mniejszym stopniu, dzięki wsparciu podmiotów sektora prywatnego oraz wypłacie środków, której realizacja została opóźniona w wyniku zaostrzenia środków antykorupcyjnych. Program „Build Better More” stanowi główny filar strategii rządu, opartej na blisko 200 projektach flagowych o łącznej wartości około 150 mld USD, które będą częściowo finansowane przez fundusz majątkowy (Maharlika Investment Fund) uruchomiony w 2023 r.

Z perspektywy sektorowej wzrost gospodarczy archipelagu napędzany jest przede wszystkim przez sektor usług (63% PKB w 2025 r.) – Filipiny są ważnym ośrodkiem outsourcingu procesów biznesowych, sektorem, który według prognoz pozostanie dynamiczny – oraz, w mniejszym stopniu, na przemyśle przetwórczym (28% PKB), ponieważ oczekuje się, że wysiłki rządu mające na celu przyciągnięcie większej liczby bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ), zwłaszcza w sektorze przetwórczym, przyniosą efekty. W tym zakresie kraj ten może liczyć na swój przemysł elektroniczny, a zwłaszcza na półprzewodniki, które stanowią główną kategorię eksportową archipelagu (53% w 2025 r.). Z drugiej strony udział rolnictwa (20% całkowitego zatrudnienia w 2025 r.) będzie prawdopodobnie bardziej ograniczony ze względu na możliwe zakłócenia pogodowe spowodowane powrotem zjawiska El Niño.

Konsolidacja fiskalna opóźniona przez gwałtowny wzrost cen energii

Konsolidacja fiskalna, utrudniona przez szok naftowy w 2026 r., ma zostać wznowiona już w 2027 r. Spadek dochodów rządowych (20,5% PKB w 2025 r.), spowodowany częściowo spowolnieniem wzrostu gospodarczego, w połączeniu ze wzrostem wydatków (24,3%) mających na celu złagodzenie obciążenia gospodarstw domowych borykających się z rosnącymi cenami energii – w postaci wsparcia dla transportu publicznego oraz zawieszenia podatków akcyzowych na LPG i naftę – spowodowały stagnację deficytu w 2026 r. Sytuacja ta skłoniła rząd Filipin do skorygowania ścieżki redukcji deficytu, zwiększając pierwotny roczny cel o około 0,5 punktu procentowego do 2030 r. Niemniej jednak cięcia w niepriorytetowych wydatkach operacyjnych oraz, w mniejszym stopniu, poprawa ściągalności podatków wynikająca z wysiłków na rzecz modernizacji administracji podatkowej powinny pomóc w ponownym przyspieszeniu konsolidacji fiskalnej od 2027 r. Dzieje się tak pomimo ograniczonego pola manewru budżetowego wynikającego z dominującego udziału wydatków bieżących (zwłaszcza na obsługę długu i transfery na rzecz samorządów lokalnych), a także inwestycji w kapitał ludzki, rolnictwo i infrastrukturę. W związku z tym oczekuje się, że wskaźnik długu publicznego do PKB ustabilizuje się w 2027 r. po niewielkim wzroście w poprzednim roku. Jego korzystna struktura terminowa w połączeniu z niską zależnością od czynników zewnętrznych – dług zagraniczny stanowi jedynie 33% całkowitego zadłużenia – ogranicza ryzyko związane ze stabilnością finansów publicznych.

Podobnie oczekuje się, że deficyt na rachunku bieżącym zmniejszy się w 2027 r. po znacznym pogorszeniu sytuacji w 2026 r. spowodowanym gwałtownym wzrostem cen ropy naftowej, który spowodował wzrost wartości importu, a to z kolei negatywnie wpłynęło na bilans handlowy. Oczekuje się, że stopniowa normalizacja cen energii oraz wzrost eksportu, napędzany dobrą kondycją sektora elektronicznego, odwrócą tę tendencję w 2027 r., choć ten ostatni czynnik nie wyeliminuje strukturalnego deficytu handlowego. Jednocześnie umocnienie nadwyżki w bilansie usług – wspierane przez intensywną działalność w zakresie outsourcingu procesów biznesowych oraz trwające ożywienie w turystyce od czasu pandemii, a także zwiększone przekazy pieniężne od filipińskich pracowników za granicą – powinno pomóc w zmniejszeniu deficytu na rachunku bieżącym. Rezerwy walutowe, choć zmniejszone w wyniku deprecjacji peso, pozostają na zadowalającym poziomie i w drugim kwartale 2026 r. nadal pokrywały siedem miesięcy importu.

Rosnąca fragmentacja sceny politycznej

W kraju filipińska scena polityczna jest spolaryzowana między dwoma rywalizującymi obozami: obozem prezydenta Ferdinanda „Bongbonga” Marcosa Jr. (syna dyktatora o tym samym imieniu, który rządził krajem w latach 1965–1986) oraz obozem wiceprezydent Sary Duterte (córki byłego prezydenta Rodrigo Duterte). Chociaż zostali wybrani w ramach tej samej koalicji w wyborach w 2022 r., spadkobiercy dwóch głównych dynastii politycznych archipelagu toczą coraz bardziej zaciętą walkę o władzę w okresie poprzedzającym wybory prezydenckie w 2028 r. W maju 2026 r. Izba Reprezentantów, w większości lojalna wobec prezydenta, przegłosowała wniosek o postawienie Sary Duterte w stan oskarżenia po raz drugi w ciągu nieco ponad roku w związku z zarzutami, że próbowała ona zamordować Ferdinanda Marcosa Jr. Pierwszy wniosek o postawienie w stan oskarżenia został odrzucony ze względów proceduralnych. Żadna ze stron nie ma zdecydowanej przewagi w Senacie, co sprawia, że wynik procesu o impeachment wiceprezydentki jest bardziej niepewny niż jego przebieg w Izbie Reprezentantów. Podział między obiema frakcjami pogłębił się jeszcze bardziej po aresztowaniu przez Międzynarodowy Trybunał Karny (MTK) Rodrigo Duterte, podejrzanego o zbrodnie przeciwko ludzkości popełnione podczas jego „wojny z narkotykami” – aresztowanie to było możliwe dzięki współpracy rządu filipińskiego. Spór między klanami Marcosów i Duterte zakłóca proces tworzenia polityki i osłabia skuteczność działania rządu, tuż po tym, jak w lipcu 2026 r. Filipiny znalazły się w kategorii gospodarek o średnio-wysokim dochodzie.

Od czasu objęcia urzędu przez prezydenta Ferdinanda Marcosa Jr. w 2022 r. Filipiny dążą do wzmocnienia swoich historycznych więzi ze Stanami Zjednoczonymi w obliczu coraz bardziej napiętych stosunków z Chinami. Obaj sojusznicy rozszerzyli umowę o wzajemnej obronie, a Manila przyznała amerykańskim siłom zbrojnym dostęp do czterech dodatkowych obiektów wojskowych, oprócz pięciu pierwotnych baz. Dla Filipin posunięcie to ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa w obliczu eskalacji napięć z Pekinem dotyczących kwestii suwerenności na Morzu Południowochińskim, przy jednoczesnym utrzymaniu więzi handlowych z największym partnerem handlowym. Jednocześnie Manila rozwija również stosunki z innymi krajami regionu Azji i Pacyfiku sprzymierzonymi ze Stanami Zjednoczonymi, takimi jak Japonia, Korea Południowa i Australia, wykazując w ten sposób zaangażowanie w dywersyfikację swoich partnerstw gospodarczych.

Ostatnia aktualizacja: lipiec 2026 r.