Barbados

Wzrost napędzany przez turystykę i inwestycje w zieloną energię

Oczekuje się, że w 2026 r. tempo wzrostu gospodarczego ulegnie spowolnieniu, ale nadal będzie na historycznie wysokim poziomie, napędzanym przede wszystkim przez prężnie rozwijającą się branżę turystyczną na wyspie. Będzie to stymulować rozwój powiązanych sektorów, w szczególności hotelarstwa i budownictwa. Prognozuje się, że inwestycje w sektorze turystycznym (stanowiące 16% PKB) odnotują jeden z największych wzrostów od dziesięcioleci, przy czym prawie 1 mld USD ma zostać przeznaczony na nowe projekty hotelowe na południowym i zachodnim wybrzeżu oraz w stolicy. Wśród tych projektów znajduje się otwarcie luksusowego hotelu i kompleksu mieszkaniowego Pendry Barbados, przewidziane na rok 2026. Inwestycje te stały się możliwe dzięki reformom strukturalnym przeprowadzonym przez rząd oraz wydatkom publicznym ukierunkowanym na projekty zwiększające odporność na zmiany klimatu. Oczekuje się, że przyniosą one tysiące nowych miejsc pracy, wspierając tym samym konsumpcję prywatną (80% PKB w 2024 r.). Jednak spowolnienie gospodarcze na kluczowych rynkach źródłowych (Wielka Brytania, Stany Zjednoczone i Kanada) może negatywnie wpłynąć na liczbę przyjazdów turystów i zakłócić przepływy bezpośrednich inwestycji zagranicznych (FDI) przeznaczonych na budowę hoteli.

Inwestycje publiczne będą koncentrować się na zrównoważonej turystyce i energii odnawialnej, zgodnie z krajowym celem zaspokojenia 100% zapotrzebowania na energię ze źródeł odnawialnych do 2030 r., z wykorzystaniem takich mechanizmów jak Smart Energy Fund II. Oczekuje się również dalszego rozwoju sektora usług finansowych. Jednak trwające działania na rzecz konsolidacji fiskalnej będą utrzymywać konsumpcję publiczną (11% PKB) na niskim poziomie, uniemożliwiając osiągnięcie lepszych wyników PKB w 2026 r.

Oczekuje się, że inflacja pozostanie na niskim poziomie, czemu sprzyjać będą spadające ceny importowe – zwłaszcza paliw – oraz sztywny kurs waluty względem dolara amerykańskiego, możliwy dzięki silnym rezerwom walutowym. Stabilność ta będzie sprzyjać konsumpcji prywatnej. Utrzymują się jednak zagrożenia w postaci zakłóceń w łańcuchach dostaw, wstrząsów cen ropy związanych z napięciami geopolitycznymi oraz wyższych ceł amerykańskich. Barbados, podobnie jak wiele krajów karaibskich, importuje część swoich towarów przez Stany Zjednoczone, w tym produkty pochodzące z krajów trzecich. Biorąc pod uwagę powiązanie dolara barbadoskiego z dolarem amerykańskim, wpływ polityki pieniężnej na inflację i kredyt jest ograniczony. Oczekuje się, że bank centralny utrzyma stopę procentową na poziomie 2% w 2026 r., czyli na niezmienionym poziomie od kwietnia 2020 r.

Dalsza konsolidacja fiskalna

Rząd będzie kontynuował realizację Planu Ożywienia Gospodarczego i Transformacji Barbadosu (BERT), uruchomionego w 2022 r. i zaplanowanego do 2027 r. Celem planu jest zmniejszenie zadłużenia, dywersyfikacja gospodarki, przyspieszenie transformacji energetycznej oraz wzmocnienie konkurencyjności. Obejmuje on również inwestycje w edukację i opiekę zdrowotną, zapewnienie przystępnych cenowo mieszkań oraz wzmocnienie systemów zabezpieczenia społecznego. Dwa programy MFW wspierające BERT zakończyły się w czerwcu 2025 r. po wypłaceniu ostatnich środków. Rząd nie planuje zawarcia nowej umowy z Funduszem, ale w latach 2026 i 2027 będzie kontynuował działania na rzecz konsolidacji fiskalnej, opierając się na dalszych reformach podatkowych, wzmocnieniu instytucji fiskalnych oraz zmniejszeniu obciążeń odsetkowych. Na dochodach pozytywnie odbije się również wzrost turystyki. Oczekuje się, że nadwyżka pierwotna (z wyłączeniem odsetek) utrzyma się na poziomie bliskim 4% PKB. Barbados mógłby zatem odnotować swoją pierwszą nadwyżkę budżetową od 1990 r., z wyjątkiem 2019 r., kiedy to przeprowadzono restrukturyzację długu.

Dyscyplina budżetowa i wysokie nadwyżki pierwotne pomogą obniżyć jeden z najwyższych wskaźników zadłużenia w regionie. Około 60% długu publicznego ma charakter krajowy, podczas gdy większość długu zagranicznego jest zaciągnięta wobec instytucji wielostronnych, co zwiększa jego stabilność. MFW ocenił dług publiczny jako zrównoważony, a ryzyko kryzysu państwowego jako umiarkowane. Cel rządu, jakim jest osiągnięcie poziomu 60% PKB do roku budżetowego 2035–2036, uznaje się za możliwy do zrealizowania, ale zależy on od utrzymania wysokich nadwyżek pierwotnych i uniknięcia wstrząsów gospodarczych.

Pozycję zewnętrzną będzie wspierać nadwyżka w sektorze usług, napędzana przez turystykę i usługi finansowe, co będzie głównym czynnikiem zmniejszającym deficyt na rachunku bieżącym. Deficyt handlowy pozostanie jednak wysoki ze względu na silną zależność od importu – zwłaszcza żywności i energii – a także z powodu importu związanego z projektami budowlanymi. Niższe ceny importowe częściowo zmniejszą ten deficyt. Od czasu restrukturyzacji zadłużenia spadły płatności z tytułu odsetek. Deficyt na rachunku bieżącym będzie nadal finansowany z bezpośrednich inwestycji zagranicznych, stanowiących około 6% PKB, co jest zgodne ze średnią historyczną z ostatnich dwóch dekad, a także z pożyczek wielostronnych. Rezerwy walutowe, szacowane na około dziewięć miesięcy importu na koniec 2025 r., pozostaną na komfortowym poziomie w 2026 r. dzięki napływom netto z przychodów z turystyki i finansowania wielostronnego.

Stabilne otoczenie instytucjonalne sprzyjające sprawowaniu rządów

Centrolewicowa Partia Pracy Barbadosu (BLP), kierowana od 2018 r. przez premier Mię Mottley, sprawuje rządy bez rzeczywistej opozycji. Jej ogromna popularność i przytłaczająca większość parlamentarna (29 z 30 mandatów) zapewnią stabilność polityczną i możliwość sprawowania rządów do następnych wyborów, które mają się odbyć nie później niż w styczniu 2027 r. – pani Mottley ogłosiła już, że zamierza ubiegać się o trzecią kadencję. Jej program skupia się na reformach strukturalnych, w szczególności na dalszej konsolidacji fiskalnej zgodnej z celami MFW. Reformy te mają na celu poprawę otoczenia biznesowego oraz zmniejszenie jednego z najwyższych wskaźników długu publicznego w stosunku do PKB w regionie. Jednocześnie rząd kładzie nacisk na sprawiedliwość społeczną i ograniczenie przestępczości. Trwające ożywienie gospodarcze będzie sprzyjać stabilności społecznej, jednak trudności ekonomiczne mogą zaostrzyć obserwowany ostatnio wzrost przestępczości i sporadyczne protesty. Oczekuje się jednak, że strajki będą nieliczne dzięki regularnemu dialogowi w ramach Inicjatywy Partnerstwa Społecznego, która skupia rząd, związki zawodowe i sektor prywatny. Tymczasem debata na temat reformy konstytucyjnej będzie trwała w 2026 r. po przejściu Barbadosu na republikę parlamentarną w 2021 r. Debata koncentruje się na zwiększeniu liczby parlamentarzystów, osiągnięciu parytetu płci w Senacie oraz wzmocnieniu uprawnień premiera względem prezydenta. Ten ostatni, Jeffrey Bostic, członek BLP, sprawuje urząd od listopada 2025 r. i jest drugim prezydentem kraju od czasu zniesienia monarchii.

Kraj będzie nadal kładł nacisk na regionalną współpracę gospodarczą w ramach Wspólnoty Karaibskiej (CARICOM). Będzie utrzymywał bliskie stosunki ze Stanami Zjednoczonymi i Wielką Brytanią (byłą potęgą kolonialną), zwłaszcza w zakresie zwalczania handlu narkotykami i bronią oraz przestępczości zorganizowanej. Stosunki z Chinami będą się nadal umacniać dzięki intensyfikacji handlu i inwestycji. Ponadto rząd dąży do wzmocnienia pozycji wyspy jako offshore’owego centrum finansowego, co ma doprowadzić do zawarcia nowych umów podatkowych z partnerami handlowymi i inwestycyjnymi. Wreszcie Mia Mottley będzie nadal odgrywać znaczącą rolę jako rzeczniczka małych rozwijających się państw wyspiarskich na forach międzynarodowych, zwłaszcza w kwestiach związanych ze zmianami klimatu.

Ostatnia aktualizacja: grudzień 2025 r.