#Publikacje ekonomiczne

Przetrwanie zamiast wzrostu. Brytyjskie firmy mierzą się z problemem opóźnionych płatności

Coface, wiodący ekspert w dziedzinie ubezpieczeń należności, windykacji oraz usług informacyjnych, opublikował drugą edycję badania dotyczącego zachowań płatniczych brytyjskich firm. Wyniki pokazują, że przedsiębiorstwa coraz bardziej koncentrują się na utrzymaniu płynności finansowej i zmagają się z rosnącą presją finansową. W obliczu tych wyzwań firmy wydłużają terminy płatności, aby ostrożnie zarządzać przepływami pieniężnymi. Jednocześnie wiele z nich pozostaje uwięzionych w stagnacji spowodowanej zakłóceniami w łańcuchach dostaw, co negatywnie wpływa na rentowność oraz osłabia skłonność do inwestowania i realizacji planów rozwojowych.

Kluczowe dane

  • Problemy finansowe są główną przyczyną opóźnień w płatnościach. Dziewięć na dziesięć brytyjskich firm doświadczyło opóźnień w płatnościach w ciągu ostatniego roku. Średni czas opóźnienia wynosi obecnie 34 dni, czyli o dwa dni więcej niż rok temu, co potwierdza pogarszającą się kondycję finansową przedsiębiorstw.
  • Uzgodnione terminy płatności wydłużyły się do średnio 57 dni, czyli o niemal tydzień więcej niż rok wcześniej. Są one obecnie jednymi z najdłuższych w Europie, ponieważ firmy coraz częściej uwzględniają dłuższy czas na regulowanie należności.
  • Większość firm korzystających ze sztucznej inteligencji (AI) deklaruje wzrost outsourcingu, co sugeruje, że technologia ta generuje dodatkowe koszty związane z dostawcami, zamiast je zastępować.
  • Prawie połowa przedsiębiorstw (45%) spodziewa się pogorszenia sytuacji gospodarczej w Wielkiej Brytanii w ciągu najbliższych 12 miesięcy, a 57% firm oczekuje wzrostu opóźnień w płatnościach. Dla porównania, rok temu taki scenariusz przewidywało jedynie 37% respondentów.

 

Pogarszające się opóźnienia płatnicze wraz ze spadkiem nastrojów biznesowych

Opóźnienia w płatnościach pozostają powszechnym problemem. 89% brytyjskich firm zadeklarowało, że w ciągu ostatniego roku doświadczyło opóźnień w otrzymywaniu płatności.

Średni czas opóźnienia wynosi obecnie 34 dni po terminie płatności, co oznacza wzrost o dwa dni w porównaniu z ubiegłym rokiem. Jako główną przyczynę opóźnień przedsiębiorstwa wskazują trudności finansowe kontrahentów (37%), a następnie problemy organizacyjne (26%).

Żaden z badanych sektorów nie odnotował poprawy w zakresie terminowości płatności. Szczególnie wyraźne pogorszenie sytuacji zaobserwowano w branżach papierniczo-drzewnej, metalowej oraz motoryzacyjno-transportowej. Wpływ na to miały między innymi: rosnąca konkurencja ze strony Chin, wyższe cła nałożone przez Stany Zjednoczone oraz zakłócenia w łańcuchach dostaw związane z konfliktem z udziałem Iranu.

<div class="ibexa_text-field" > 2026 UK survey Proportion of companies that experienced payment delays in past 12 months </div>

W perspektywie najbliższych 12 miesięcy ponad połowa respondentów (57%) spodziewa się wzrostu liczby opóźnionych płatności, ponieważ warunki makroekonomiczne stają się coraz bardziej wymagające.

 

Terminy płatności nadal się wydłużają, zwiększając presję na mniejsze firmy

Stosowanie odroczonych terminów płatności pozostaje powszechną praktyką w Wielkiej Brytanii. Jedynie 1,6% respondentów nie oferuje swoim klientom żadnych terminów płatności. Jednocześnie średni uzgodniony termin płatności wydłużył się o sześć dni w porównaniu z poprzednimi latami i obecnie wynosi 57 dni, co plasuje Wielką Brytanię wśród krajów o najdłuższych terminach płatności w Europie.

Aż jedna trzecia dużych przedsiębiorstw oferuje terminy płatności przekraczające 90 dni, podczas gdy w przypadku mikro- i małych firm odsetek ten wynosi zaledwie 12%.

Najdłuższe terminy płatności występują w sektorach produkcyjnych i przemysłowych, takich jak energetyka, tworzywa sztuczne, chemia oraz motoryzacja. Z kolei branże usługowe nastawione głównie na rynek krajowy, w tym hotelarstwo, turystyka, sektor farmaceutyczny oraz ochrona zdrowia, zazwyczaj stosują krótsze terminy płatności ze względu na konieczność bardziej rygorystycznego zarządzania płynnością finansową.

 

Dłuższe terminy płatności coraz bardziej obciążają sektor MŚP. Podczas gdy duże organizacje są w stanie absorbować skutki opóźnionych płatności, wiele mniejszych firm już dziś funkcjonuje na granicy rentowności, starannie zarządzając przepływami pieniężnymi, aby utrzymać płynność i kontynuować działalność.

W obliczu prognozowanego pogorszenia sytuacji gospodarczej każdy dodatkowy dzień oczekiwania na zapłatę ogranicza możliwości rozwoju przedsiębiorstw oraz zmniejsza ich odporność na kolejne wstrząsy i nieprzewidziane wyzwania rynkowe.

komentuje Benoit Urbin, Country Manager Coface, Wielka Brytania i Irlandia.

 

Ukryte obciążenie AI dla łańcucha dostaw

Zamiast ograniczać wydatki na dostawców, sztuczna inteligencja tworzy dla firm dodatkową warstwę kosztów. 80% przedsiębiorstw wykorzystujących AI zadeklarowało, że technologia ta zmieniła sposób korzystania z usług zewnętrznych dostawców, przy czym większość wskazała na wzrost, a nie spadek zależności od zewnętrznych ekspertów i partnerów biznesowych. Wśród dużych przedsiębiorstw jedynie obszar obsługi klienta był wyjątkiem, gdzie więcej firm decydowało się realizować działania we własnym zakresie niż zwiększać outsourcing.

Wyniki badania wskazują również na zależność między wyższym poziomem wykorzystania AI a rosnącą liczbą niewypłacalności w kilku sektorach gospodarki. Sugeruje to, że dostawcy, którzy nie są w stanie dostosować się do zmian technologicznych, mogą znaleźć się pod coraz większą presją, nawet pomimo ogólnego wzrostu popytu na rozwiązania i usługi związane ze sztuczną inteligencją.

<div class="ibexa_text-field" > 2026 UK Survey : Change in insolvency ratio relative to tasks able to be replaced by AI </div>

 

Firmy spodziewają się wzrostu rentowności, jednak ten optymizm opiera się na kruchych fundamentach

Choć więcej respondentów przewiduje pogorszenie sytuacji gospodarczej w Wielkiej Brytanii w ciągu najbliższych 12 miesięcy (45%) niż jej poprawę (25%), firmy pozostają stosunkowo optymistyczne wobec własnych perspektyw. Aż 51% przedsiębiorstw oczekuje wzrostu zysków. Jednak ten optymizm wynika w dużej mierze z działań mających na celu ograniczanie kosztów oraz poprawę płynności poprzez wydłużanie terminów płatności, co sprawia, że marże pozostają bardzo wrażliwe na zmiany rynkowe.

Ponieważ wiele firm nadal funkcjonuje przy ograniczonych zasobach gotówkowych, wysokie stopy procentowe pozostają największym wyzwaniem dla biznesu. Utrzymujące się wysokie koszty finansowania mogą bowiem znacząco ograniczyć oczekiwaną poprawę rentowności i osłabić zdolność przedsiębiorstw do dalszego rozwoju.

 

Autorzy i eksperci